GESCHREVEN 6 JAAR GELEDEN

Dit blog is geschreven tijdens het ziekte bed van mijn man

Mijn echtgenoot is in zijn begin veertig en heeft al anderhalf jaar de diagnose kanker, specifiek darmkanker. Genezing is niet meer mogelijk. In het begin gaven de artsen hem slechts enkele weken, maar nu zijn we al ruim anderhalf jaar verder. Gedurende dit jaar hebben we zowel mooie als zware momenten meegemaakt. Vooral de emoties zijn complex. Ik geloof oprecht dat ik niet de enige ben die op mijn eigen manier over dit alles denkt. Er zijn talloze boeken geschreven over het verloop van deze ziekte, maar ik heb nog niets gelezen over de emoties waar ik mee worstel. Mensen die zich in een situatie bevinden waar gevoelens van de ander een grotere rol spelen, waar het leven niet meer om henzelf draait.

Je voelt je schuldig, je vraagt je af waarom jij niet degene bent die ziek is. Dat zou het leven aanzienlijk makkelijker maken… Hij is beter in het opvrolijken van mij dan ik van hem, hij is beter in de verkoop, dus zakelijk gezien is het voor ons bedrijf handiger. Iedereen kan mijn werk doen, iedereen kan het huishouden runnen, iedereen kan leren hoe je een stoma moet vervangen, en iedereen kan de communicatie met het ziekenhuis en zakelijke contacten onderhouden (we hebben ons eigen bedrijf). Hij is degene die de verkoop doet, hij heeft het netwerk. Wat doe ik eigenlijk de hele dag? Wat voeg ik toe in die zestig werkuren per week? Niets wat een ander niet zou kunnen doen, maar wat mijn man doet, dat kan niet zomaar iedereen. Dat wordt me constant duidelijk gemaakt. Hij excelleert in wat hij doet, en zo gaat het maar door. Mensen beschouwen hem als buitengewoon. Hij is socialer dan ik, onthoud alle verjaardagen en jubilea, en als je belt staat hij altijd voor je klaar. Ik daarentegen vergeet vaak belangrijke dagen van mijn familie en vrienden en reageer niet op berichten. Niet omdat ik het niet wil of omdat zij me niet aan het hart gaan, maar simpelweg omdat ik vaak de tijd niet heb, het niet kan opbrengen of me er gewoonweg niet toe kan zetten. Ik ben te druk met mijn man, de kinderen en het bedrijf.

Je voelt je schuldig als je verdrietig bent, dus je probeert het vooral niet te tonen. Als hij het moeilijk heeft, moet jij sterk blijven, moet je hem ondersteunen. Als hij positief is en zijn gebruikelijke vechtlust heeft, wie ben jij dan om negativiteit in te brengen? Waarom zou je hem laten merken dat jij je rot voelt? Nu is er geen ruimte voor jouw verdriet, je moet er gewoon mee omgaan.

Nog meer schuldgevoel, waarom lukt het me niet om alles zelf te regelen? Waarom laat ik mezelf zo beïnvloeden door Mickey Mouse-oren? Het zijn juist die Mickey Mouse-oren die me onderuithalen. In de zakelijke wereld mag je geen tekenen van zwakte tonen, want dan verlies je opdrachten en zonder opdrachten hebben we geen inkomen om de hypotheek en andere kosten te betalen. Dus voel ik me schuldig omdat ik überhaupt die zwakte voel.

Ik voel me schuldig als ik even niets doe, terwijl anderen denken dat ik keihard werk, net als zij. Tijdens zulke momenten denk ik: "Ik kan toch de was doen, ik kan toch nog wat extra werk verzetten." Maar als ik dat doe, hoef ik me niet schuldig te voelen dat ik uitgeput ben.

Schuldgevoel naar vrienden toe, hetzelfde gesprek dat zich steeds herhaalt. Je wilt niet dat het gesprek om jou draait, ook al maak je heimelijk tijd om te bellen wanneer je weer eens je verhaal kwijt wilt. Bij elk telefoontje of bezoek probeer je het gesprek naar de ander te sturen. Achteraf vraag je je af: ging het over mij? Heb ik mijn gevoelens en gedachten gedeeld? Meestal niet. Het ging wederom over mijn man en hoe hij zich voelt. Eerlijk gezegd heb ik drie vriendinnen bij wie dat anders is. Bij hen kan ik mijn hart luchten, mag het wel om mij gaan, maar dat durf ik dan weer niet. Ze zouden kunnen denken dat ik het niet aankan, en dat wil ik vermijden. Nee, ik moet sterk blijven en niets laten merken.

Ik voel me schuldig als mijn vriendin door een moeilijke tijd gaat, door alles wat ze zelf doormaakt. Ze belt me huilend na een avondje stappen, en ik slaap en zet mijn telefoon uit, want ik kan eindelijk slapen. Omdat ik niet opneem, belt ze mijn man. Hij is begrijpelijkerwijs boos, niet op mij maar op haar, omdat hij zijn broodnodige 12 uur slaap nodig heeft. Hij is niet boos op mij, maar toch voel ik me schuldig dat ik mijn telefoon niet heb opgenomen, schuldig dat ik haar alleen in de stad heb gelaten (ook al wilde ze niet mee naar huis), schuldig dat ik te veel heb gedronken. Voorlopig doen we dat dus maar niet meer.

Schuldgevoel over eten. Eten en drinken waren een belangrijk onderdeel van ons Bourgondische leven, van ons oude leven waar we zo van genoten. Nu, nu het niet goed met hem gaat, moet ik alleen eten. En als ik samen met hem eet, voel ik me schuldig, want hij houdt ook zo van eten, hij zou willen genieten van al dat lekkers